ΑπόψειςΣυνεντεύξεις - Άρθρα

Πρωτόκολλα συνταγογράφησης- προϊόντα επιστημονικής συναίνεσης ή εργαλεία αποκλεισμού;

Τα πρωτόκολλα συνταγογράφησης οφείλουν να είναι προϊόντα επιστημονικής συναίνεσης, να συμβάλλουν στην απαρτίωση της φροντίδας των ασθενών στα διάφορα επίπεδα και δεν θα πρέπει σε καμία περίπτωση να αποτελέσουν μηχανισμό αποκλεισμού των Γενικών/ Οικογενειακών γιατρών από τη διαχείριση των συνήθων χρονίων νοσημάτων.

Την προηγούμενη βδομάδα, η Ένωση Γενικής Ιατρικής έστειλε σε όλους τους εμπλεκόμενους φορείς με την ανάπτυξη θεραπευτικών πρωτοκόλλων (Υπουργείο Υγείας, ΕΟΠΥΥ, ΕΟΦ, ΗΔΙΚΑ και Ιατρική Εταιρεία Αθηνών), επιστολή που ζητά, αν όχι απαιτεί, την ενεργό συμμετοχή της ΕΛΕΓΕΙΑ– της επιστημονικής εταιρείας της Γενικής Ιατρικής, στο σχεδιασμό των αλγορίθμων που αφορούν τα συνήθη χρόνια νοσήματα.

Η κίνηση μας αυτή ήρθε αντανακλαστικά στις ανακοινώσεις της ΗΔΙΚΑ και του ΕΟΠΥΥ, πως στο αμέσως επόμενο διάστημα, αναμένεται να ενσωματωθούν νέα θεραπευτικά πρωτόκολλα στο e-syntagografisis, ανάμεσα στα οποία και αυτά για συνήθη χρόνια νοσήματα στην ΠΦΥ, όπως η ΧΑΠ, το άσθμα, η άνοια και η καρδιακή ανεπάρκεια.

Η Γενική Ιατρική αποτελεί την ιατρική ειδικότητα που ανάμεσα στα κύρια γνωστικά της αντικείμενα βρίσκεται η διαχείριση των συνήθων χρονίων νοσημάτων στην κοινότητα.

Ο πρόσφατος άλλωστε ιδρυτικός νόμος του Π.Ε.Δ.Υ., νόμος υπ’ αριθμ. 4238 «Πρωτοβάθμιο Εθνικό Δίκτυο Υγείας, αλλαγή σκοπού Ε.Ο.Π.Υ.Υ. και λοιπές διατάξεις» επιχειρεί να θέσει το Γενικό Ιατρό θεμέλιο στο Εθνικό Σύστημα Υγείας και ορίζει πως «οι Οικογενειακοί Ιατροί παρέχουν δέσμη υπηρεσιών υγείας η οποία περιλαμβάνει τη διαχείριση των πλέον συχνών χρόνιων νοσημάτων και καταστάσεων στην κοινότητα, των μειζόνων παραγόντων κινδύνου».

Παρόλα αυτά και ενώ σύμφωνα με την υπ’ αριθμ. Γ.Π./ΟΙΚ. 12449/ 7-2-2014 υπουργική απόφαση σύστασης της επταμελούς «Εθνικής Επιτροπής παρακολούθησης της φαρμακευτικής δαπάνης και της εφαρμογής των θεραπευτικών πρωτοκόλλων συνταγογράφησης» ορίζεται ρητά πως «Την ευθύνη σύνταξης των θεραπευτικών πρωτοκόλλων, μετά από σχετική πρόσκληση της Εθνικής Επιτροπής, έχουν οι επιστημονικές εταιρείες των αναγνωρισμένων από το ΚΕΣΥ ιατρικών ειδικοτήτων και εξειδικεύσεων, σε συνεργασία με την Ιατρική Εταιρεία Αθηνών.

Οι επιστημονικές εταιρείες για το σκοπό αυτό οφείλουν να συγκροτήσουν Ομάδες Εργασίας, διασφαλίζοντας τις διαδικασίες εκείνης της ισχυρής επιστημονικής συναίνεσης στην ανάπτυξη των θεραπευτικών πρωτοκόλλων, με τη συμμετοχή και ενώσεων ασθενών.

Στις περιπτώσεις άρνησης ή αδράνειας συμμετοχής των επιστημονικών εταιρειών, μπορούν να δημιουργηθούν αντίστοιχες ομάδες εργασίας, μετά από απόφαση της Εθνικής Επιτροπής», η Ελληνική Εταιρεία Γενικής Ιατρικής- ΕΛΕΓΕΙΑ δεν κλήθηκε να συμμετέχει σε καμιά ομάδα εργασίας για την ανάπτυξη πρωτοκόλλων για τα συνήθη χρόνια νοσήματα, πλην αυτού της υπέρτασης, όπου κλήθηκε να συμμετέχει ο αντιπρόεδρος της ΕΛΕΓΕΙΑ κ. Μαριόλης.

Η πρακτική αυτή στην ανάπτυξη των πρωτοκόλλων, αντίθετη με το πνεύμα του νομοθέτη που επιζητά την ισχυρή επιστημονική συναίνεση, δημιουργεί εύλογες ανησυχίες. Μήπως θα επιχειρηθεί μέσω των νέων πρωτοκόλλων ο αποκλεισμός των Γενικών/ Οικογενειακών ιατρών από τη διαχείριση συνήθων, χρόνιων νοσημάτων;

Ήδη η Ελληνική Πνευμονολογική Εταιρεία, που κλήθηκε μονομερώς να σχεδιάσει τα πρωτόκολλα της ΧΑΠ και του άσθματος, νοσήματα που παγκόσμια, σε επίπεδο ΠΦΥ τα διαχειρίζονται Γενικοί/ Οικογενειακοί Γιατροί, σε εξώδικη διαμαρτυρία της κατά του καθηγητή Γενικής Ιατρικής κ. Λιονή και της Γενικής Ιατρού και Προέδρου του International Primary Care Respiratory Group κ. Τσιλιγιάννη, διακηρύσσει πως «τόσο η εκτέλεση των απαραίτητων διαγνωστικών εξετάσεων – ιατρικών πράξεων, όπως ενδεικτικά η σπιρομέτρηση, αλλά και η διάγνωση και σταδιοποίηση των καθεαυτών πνευμονολογικών νόσων αποτελεί αντικείμενο αποκλειστικά των πνευμονολόγων και όχι των Γενικών Ιατρών ή άλλων Ιατρών της ΠΦΥ.

Η σύνταξη Οδηγίας προς τους Γενικούς Ιατρούς που θα τους κατευθύνει στην εκτέλεση των ως άνω πράξεων, συνιστά πειθαρχικό αλλά και ποινικό αδίκημα, καθώς θα παροτρύνει τους Γενικούς Ιατρούς, αλλά πιθανώς και άλλης ειδικότητας ιατρούς να προβαίνουν σε αντιποίηση της ιατρικής ειδικότητας της πνευμονολογίας, δηλαδή σε παράβαση ρητών νομοθετικών διατάξεων», κατ΄ αντίφαση με ότι συμβαίνει σε όλο τον ανεπτυγμένο κόσμο και σε αντιδιαστολή με τις επίσημες θέσεις της Ευρωπαϊκής Πνευμονολογικής Εταιρείας (European Respiratory Society)…

Στον αντίποδα, άριστη πρακτική στην διαμόρφωση κατευθυντήριων οδηγιών αποτέλεσε αυτή του καθηγητή Γενικής Ιατρικής και Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας κ. Χ. Λιονή, στην υλοποίηση του έργου «Ανάπτυξη 13 Κατευθυντήριων Οδηγιών Γενικής Ιατρικής για τη διαχείριση των πιο συχνών νοσημάτων και καταστάσεων υγείας στην Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας» στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Διοικητικής Μεταρρύθμισης 2007-2013» με φορέα χρηματοδότησης το Υπουργείο Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης και φορέα πρότασης το Κεντρικό Συμβούλιο Υγείας.

Για κάθε νόσημα σύστησε Consensus Panel, αποτελούμενο από εκπροσώπους της αντίστοιχης Επιστημονικής Εταιρείας εξειδικευμένων ιατρών (πχ Πνευμονολόγων για την ΧΑΠ), της Ελληνικής Εταιρείας Γενικής Ιατρικής (ΕΛΕΓΕΙΑ), του αντίστοιχου για κάθε νόσημα Ευρωπαϊκού Επιστημονικού Δικτύου ΠΦΥ (πχ International Primary Care Respiratory Group για τη ΧΑΠ), των επιστημονικών φορέων άλλων επαγγελματιών υγείας (νοσηλευτών κλπ), φορέων ασθενών και φυσικά εκπροσώπων του Υπουργείου Υγείας. Γιατί άραγε δεν αξιοποιήθηκαν και δεν εφαρμόστηκαν τα προϊόντα αυτής της εξαιρετικής δουλείας;

Θα πρέπει να γίνει σε όλους αντιληπτό πως τα διαγνωστικά και θεραπευτικά πρωτόκολλα δεν αποτελούν μια απλή γραφειοκρατική διαδικασία ή άλλη μια ηλεκτρονική εφαρμογή του e-syntagografisis, αλλά αντίθετα αποτελούν κρίσιμο εργαλείο στη χάραξη της πολιτικής υγείας και στην προσπάθεια μετατροπής του κατακερματισμένου, μη-συστήματος υγείας της χώρας σε ένα οργανωμένο σύστημα υγείας.

Πιο συγκεκριμένα, μέσω ευρείας επιστημονικής συναίνεσης και με βάση τις βέλτιστες πρακτικές σε παγκόσμιο επίπεδο, θα πρέπει να καθοριστούν τα μονοπάτια διαχείρισης των χρόνιων νοσημάτων στην πορεία του χρόνου και στα διάφορα επίπεδα φροντίδας (όρια ειδικοτήτων, ενδείξεις παραπομπής στην εξειδικευμένη περιπατητική φροντίδα, ενδείξεις παραπομπής στο νοσοκομείο κλπ).

Στόχος οφείλει να είναι η απαρτίωση του συστήματος υγείας και η αρμονική διασύνδεση των επιμέρους κομματιών του και γνώμονας δεν μπορεί να είναι το στενό συντεχνιακό συμφέρον της κάθε ειδικότητας, αλλά η απόδοση της μέγιστης αξίας στη φροντίδα προς τον ασθενή.

Ευάγγελος Φραγκούλης, Γενικός/ Οικογενειακός Ιατρός, MSc Διοίκηση Μονάδων Υγείας, Γεν. Γραμματέας Ελληνικής Ένωσης Γενικής Ιατρικής, Μέλος Δ.Σ. ΕΛΕΓΕΙΑ

Σχετικά Άρθρα

Back to top button